Ter nagedachtenis aan Marie-Louise Egbers (13-01-1937 – 28-08-2026)

Zuster Marie-Louise Egbers (Loes voor haar familie) was een Twentse vrouw, ze noemde zichzelf een echte Tukker. Zij kwam uit een groot gezin in Hengelo waar ze al jong begon met pianospelen. In Hengelo hoorde zij ook regelmatig het orgel in de Lambertuskerk en de liefde voor dat instrument ontstond al vroeg.

Op 21-jarige leeftijd klopte zij aan bij de zusters Franciscanessen van Mariadal in Roosendaal. Zij volgde twee van haar zussen die ook waren ingetreden in dat klooster. Op de feestdag van de heilige Clara, 11 augustus 1960, werd Marie-Louise geprofest.

Binnen de congregatie behaalde zij het diploma van kleuteronderwijzeres en omdat ook haar grote muzikale talenten werden gezien, kon zij begin jaren ’60 naar het conservatorium in Tilburg gaan waar zij, als een van zijn eerste leerlingen, pianolessen kreeg van Jan Wijn. Maar zij studeerde er ook schoolmuziek en koordirectie bij Jan Boogaarts met wie ze de liefde voor het gregoriaans deelde. Meer dan 10 jaar zong ze onder zijn leiding in het Vocaal Ensemble van het Brabants Conservatorium waar ze, samen met Anthony Zielhorst, tweede dirigent was; Anthony voor de meerstemmige muziek, Marie-Louise voor het gregoriaans.

Na haar opleiding in Tilburg werd zij muziekdocente aan de opleidingsschool voor kleuterleidsters in Breda, zij woonde in die tijd ook in Breda op het karakteristieke Begijnhof. In 1981 startte zij zelf een gemengde gregoriaanse schola waarin al meteen ruim 20 mensen deelnamen. Naast de maandelijkse vespers in het Begijnhofkerkje stond ook een Paasspel uit Rouen op het programma.

In diezelfde tijd wilde Marie-Louise het oude repertoire nog beter leren kennen en zij besloot om zich verder te verdiepen in de semiologie en paleografie via de cursussen van Godehard Joppich in Essen-Werden. Zij was daarmee een van de eersten in Nederland die zich specialiseerde in het interpreteren en in praktijk brengen van de handschriften via de Gemengde Schola Breda.

Vanuit haar betrokkenheid met het repertoire kwam zij in contact met de oprichters van het blad Kerkoraal, dat zij later, als hoofdredacteur, doorontwikkelde tot Tijdschrift voor Gregoriaans. Het zou jarenlang het uithangbord zijn van de, mede door haar, opgerichte stichting Amici Cantus Gregoriani.

Ondertussen werd Marie-Louise steeds vaker gevraagd voor het geven van cursussen aan zangers en dirigenten die zich in het gregoriaans wilden ontwikkelen. Voor de Amici Cantus Gregoriani en voor de stichting Samenwerkende Nederlandse Koororganisaties (SNK) ontwikkelde zij daarvoor cursusmateriaal en organiseerde zij met Miep Lambriex en Ben Lamers, Zangersdagen en de Gregoriaanse Academie.

Vanwege haar expertise werd zij eind jaren ’80 gevraagd de door Ike de Loos nieuw opgerichte Utrechtse Vrouwen Schola te leiden die gold als tegenhanger van het, louter uit mannen bestaande, Utrechts Studenten Gregoriaans Koor. Met de Utrechtse Vrouwen Schola maakte zij voor de KRO verschillende radio opnamen waardoor zij Wico Clements leerde kennen, met hem bracht de Utrechtse Vrouwen Schola ook een cd uit.

Na het opheffen van de Gemengde Schola Breda startte zij in Breda de ‘Begijnhofschola’ met uitsluitend vrouwen. Hoewel het gregoriaans bij deze groep de hoofdmoot vormde, maakte Marie-Louise voor bijzondere projecten haar kenmerkende eenvoudige meerstemmige bewerkingen. Naast optredens in de liturgie, die de kern van de schola vormden, waren de niet-liturgische programma’s zoals het ‘Engelenspel’ en het ‘Hooglied’ zeer populair. De concerten werden aangekleed met bijdragen van musici die klankschalen, blokfluiten en orgel bespeelden. De unieke producties werden vele malen opgevoerd.

Zuster Marie-Louise heeft ook veel betekend voor haar eigen congregatie. Zij bereidde de feestdagen mee voor en was consciëntieus in haar werk. Ruim 10 jaar geleden verhuisde zij van het Begijnhof weer terug naar haar klooster Mariadal in Roosendaal. Daar was zij koordirigente bij haar eigen zusters. Tot een paar dagen voor haar overlijden speelde zij er nog het orgel bij de vespers.

Marie-Louises rol in de Amici Cantus Gregoriani en in de wereld van het gregoriaans in Nederland is niet te onderschatten. Zij is een sturende kracht geweest bij veel initiatieven en heeft zovelen opgeleid in het zingen en dirigeren van het gregoriaans. Aan de opleving van het gregoriaans in de afgelopen decennia heeft zij een grote bijdrage geleverd. Amici Cantus Gregoriani gedenkt Marie-Louise Egbers met respect en dankbaarheid.